Copyright © Certificatie in de Zorg. Alle rechten voorbehouden. Gebruiksvoorwaarden | Privacybeleid
Home.Over ons.Model Zorg & Welzijn.Contact.
Welkom op ISO voor de Zorg (EN15224)!

Kwaliteit zichtbaar maken!

Certificatie

In de Zorg

Nu de langverwachte internationale norm voor kwaliteit in zorg & welzijn (EN15224, ookwel ISO voor de zorg genoemd) verschenen is, ontstaat een nieuwe keuzemogelijkheid voor zowel cure als care organisaties. Dit biedt kansen, maar levert ook vragen op. Met deze website proberen wij die vragen te beantwoorden. Onderstaand treft u de ‘meest gestelde vragen’. Staat uw vraag er niet bij? Mail dan naar vragen[at]certificatieindezorg.nl. Wij geven u graag antwoord!

1. Waarom een ISO voor de zorg (EN15224)?
hier zitten twee elementen aan:

i. Hoewel er al een (bruikbare) internationale norm voor kwaliteitsmanagement is (de ISO 9001), sluit deze qua taal echter niet helemaal aan op de zorgsector. Kwaliteitsmanagement in de zorgsector is veel complexer (dan bijvoorbeeld in het bedrijfsleven) en de risico’s zijn vaak bijzonder groot. Dit hangt samen met het feit dat in de zorg wordt gewerkt met het meest kostbaar bezit: gezondheid. Gezondheid is van vele factoren afhankelijk die allemaal van cruciaal belang zijn. Dit legitimeert het specifiek benoemen van die factoren. Dit kan niet in ISO9001 omdat dit voor alle sectoren geschikt moet zijn. EN15224 voorziet in een holistische benadering van gezondheid en spreekt de taal die voor de sector meer toegankelijk is.

ii. Er bestaan op lokaal niveau diverse initiatieven om kwaliteitsmanagement vorm te geven. Zo kennen we in Nederland onder andere de NIAZ-normen en de HKZ-normen. Op aangeven van Zweden is op Europees niveau het voorstel gekomen om tot één Europees geharmoniseerde norm te komen voor kwaliteitsmanagement in de zorg. Met EN15224 komt een einde aan de noodzaak van lokale interpretaties en is kwaliteit internationaal duurzaam geharmoniseerd.

2. Wat is ISO voor de zorg?
ISO voor de zorg (formeel EN15224) is een Europese Norm voor beoordeling van het kwaliteit managementsysteem van organisaties in zorg en welzijn. In deze norm zijn de eisen gedefinieerd die gesteld worden aan het kwaliteit managementsysteem van een zorgorganisaties. Deze eisen kunnen waardevol zijn bij het inrichten van een kwaliteit managementsysteem, maar dienen ook als referentiekader/beoordelingskader voor het certificeren van kwaliteitssystemen van zorgorganisaties. EN15224 incorpereert wet- en regelgeving, sectorspecifieke normen, praktijkrichtlijnen en risicomanagement.

3. Wat zijn de verschillen met andere normen, zoals NIAZ en de HKZ-normen?
Hoewel de vraag naar de verschillen logisch is, is het misschien goed om eerst te kijken naar de overeenkomsten. Je zou kunnen zeggen: kwaliteit is kwaliteit ongeacht de norm waarop je deze kwaliteit baseert. En dat is natuurlijk waar. Er zijn dan ook veel overeenkomsten tussen de NIAZ kwaliteitsnorm, de HKZ-normen en EN15224. In al deze normen zijn belangrijke rollen weggelegd voor leiderschap, medewerkers, middelen, processen, continue verbeteren, etc. Toch zijn er enkele kenmerkende verschillen:

i. EN15224 biedt alle ruimte om het kwaliteitssysteem naar eigen inzicht en overtuiging vorm te geven. Waar andere normen in veel gevallen verplichten om bepaalde zinsnedes, onderwerpen of methodieken in het kwaliteitssysteem in te bouwen, is dit bij EN15224 zo beperkt mogelijk gebleven.

ii. EN15224 legt een duidelijke relatie tussen het kwaliteitssysteem en de betekenis ervan voor de cliënt/patiënt. Met andere woorden: een kwaliteitssysteem is pas effectief als het iets toevoegt aan de kwaliteit van zorg. Hiermee legt EN15224 tegelijkertijd ook de basis voor het zichtbaar maken van de kwaliteit van een zorgorganisatie. Dit laatste is niet alleen belangrijk voor de interne sturing, maar tevens voor het geven van de nodige transparantie aan de klant en aan de financier.

iii. Voorbeelden zoals we die kennen uit de HKZ-norm, b.v. dat de HKZ-norm voorschrijft wat in een functiebeschrijving moet staan of organisaties verplicht om functionerings- en beoordelingsgesprekken te houden, treft u niet in EN15224.

iv. Voorbeelden zoals we die kennen uit de NIAZ-norm, die op negen punten voorschrijft wat er in de (beleids)visie moet staan en die een grote hoeveelheid regelingen vereist.

v. EN15224 formuleert veel ‘ruimer’ en geeft daarmee bewust de ruimte voor eigen initiatief en creativiteit. Dit betekent echter wel dat de organisatie zelf een beeld moet hebben van wat belangrijk is. Er is echter niets dat u ervan hoeft te weerhouden om andere normen als leidraad te gebruiken voor de inrichting van het kwaliteitssysteem (best of both worlds). Hiermee verrijkt u uw inzicht in wat de elementen van een goed werkend kwaliteitssysteem zouden kunnen zijn, zonder dat deze allemaal verplicht moeten worden ingericht. EN15224 laat zoveel mogelijk vrijheid om voor een eigen oplossing te gaan.

       DE EISEN VAN EN15224 ZIJN ZODANIG GEFORMULEERD DAT WAT ER TOE DOET, WORDT VOORGESCHREVEN. DE NORM FORMULEERT HET WAT EN DE ORGANISATIE KAN ZELF HAAR OPTIMALE INVULLING GEVEN AAN HOE VOLDAAN WORDT AAN NORMEISEN. DIT BIEDT RUIMTE VOOR JE EIGEN OPLOSSING!

4. Gaat deze EN15224 andere normen vervangen?
Dat is wel de verwachting. Zorg wordt steeds internationaler, waardoor het interessant is om te certificeren tegen een internationale norm: hierdoor begrijpen ook buitenlanders waar het kwaliteitssysteem op gebaseerd is. Dit bevordert het vertrouwen. Daarbij wordt deze Europese norm ook op Europees niveau bekrachtigd. Hiermee is de norm duurzaam en niet afhankelijk van het al dan niet voortbestaan van een enkele organisatie.

5. Kun je je organisatie laten certificeren op basis van deze EN15224?
Ja dat kan sinds 24 oktober 2012.

6. Hoe staan de zorgverzekeraars tegenover EN15224?
Zorgverzekeraars hebben inmiddels hun inkoopeisen aangepast: waar ze voorheen bijvoorbeeld vroegen om HKZ- of NIAZ-certificering, is de inkoopeis tegenwoordig doorgaans als volgt geformuleerd:
“De zorgaanbieder werkt systematisch aan het verbeteren van de kwaliteit en borgt dit door een werkend kwaliteitsysteem dat landelijk en/of internationaal erkend is en gepaard gaat met onafhankelijke toetsing (externe audit). In dit kwaliteitssysteem wordt het landelijke kwaliteitskader geïntegreerd. De zorgaanbieder verantwoordt zich hierover in het Jaardocument Maatschappelijke Verantwoording.”
Met certificering op basis van EN15224 voldoet u aan deze eis.

7. Voldoe ik met EN15224 aan de geschiktheidseisen voor zorginstellingen?
Ja, indien de geschiktheidseisen geformuleerd zijn als in vraag 6.  Voor sommige sectoren hebben sommige zorgverzekeraars aparte afspraken gemaakt. Het is dus goed om dit vooraf even te verifiëren.

8. Onze organisatie is al gecertificeerd op basis van de HKZ-/NIAZ-normen. Kunnen we zo overstappen naar EN15224?
Dat kan. Zoals bij vraag 4 aangegeven is, is kwaliteit niet afhankelijk van een norm. Kwaliteit draait om leiderschap, communicatie en informatie, betrokken medewerkers, goede inzet van middelen, processen, continu verbeteren, et cetera. Al deze thema's zijn in kader van de HKZ-/NIAZ-certificering al ingericht. Het overstappen naar EN15224 is voor organisaties die al gecertificeerd zijn meestal geen probleem. Wel wijst de praktijk uit dat deze organisaties vaak over meer documentatie beschikken dan wat in de praktijk goed beheersbaar is. Ander belangrijk verschil is dat EN15224 zich nadrukkelijker richt op het sturen op (zorg)resultaten. EN15224 is vooral een managementsysteem, waar andere kwaliteitssystemen nog al eens de indruk wekken dat beheersing vooral ontstaat door procedures en documentatie.
 

9. Moet de norm die gebruikt wordt voor de inrichting van het kwaliteitsmanagementsysteem hetzelfde zijn als de norm die gebruikt wordt voor de beoordeling of certificering van het kwaliteitsmanagementsysteem?
Dat is een interessant onderscheid! Nee, wij zijn er zelfs van overtuigd dat de organisatie zelf keuzes moet maken voor wat betreft de inrichting van de organisatie en de filosofie die daar het beste op aansluit. Er is een grote verscheidenheid voor wat betreft leiderschapstijlen, management modellen, strategieën en organisatiebesturing. Deze kunnen allemaal prima werken en staan volledig los van de beoordeling van de effectiviteit van het kwaliteitssysteem met behulp van EN15224. Met andere woorden: stel dat je organisatie de principes van Planetree omarmt, de A3- of INK-methodiek gebruikt, dan nog is EN15224 heel goed bruikbaar voor de beoordeling van de effectiviteit van het kwaliteitssysteem (en dus voor certificering).
 

10. Mooi initiatief, EN15224, maar er is zo een grote verscheidenheid van normen en methodieken: hoe weten wij of EN15224 blijvend is er niet alleen maar een voorbijgaande trend?
Wij kunnen ons deze vraag levendig voorstellen: er zijn zoveel veranderingen waarmee de sector wordt geconfronteerd dat wij begrijpen dat organisaties op zoek zijn naar duurzame oplossingen. EN15224 is een Europese norm die ook op Europees niveau geaccepteerd is. Hiermee wordt EN15224 gedragen door alle Europese lidstaten. Bedenk dat de meeste andere normen afhangen van de continuïteit van die ene organisatie die deze norm ontwikkeld heeft. Daarnaast kent EN15224 een technisch comité die gaat over de actualiteit en continue toepasbaarheid van de norm. Hierdoor blijft de norm aansluiten op (inter)nationale wet- en regelgeving en ontwikkelingen die relevant zijn voor de sector.

Kijk ook op www.certificatieindezorg.nl